Internationale bijeenkomst in Amersfoort voor EU PAL-COPD
Geplaatst op: november 18, 2025

Op 17, 18 en 19 november zijn trainers uit zes Europese landen te gast bij de Long Alliantie Nederland in Amersfoort. Op deze dagen leren de trainers hoe zij teams zorgverleners kunnen trainen in het toepassen van de ICLEAR-interventie. Het doel is om palliatieve zorg stapsgewijs te integreren in de gebruikelijke COPD-zorg. De Long Alliantie Nederland heeft het voortouw gehad in de ontwikkeling van de trainingen.
Op het train-de-trainer programma in Amersfoort komen 12 trainers bijeen uit België, Groot Brittannië, Hongarije, Portugal, Denemarken en Nederland. De trainers (twee per land) komen in Nederland om zich het ICLEAR-model eigen te maken, zodat zij in eigen land teams zorgverleners van verschillende disciplines kunnen gaan trainen.

ICLEAR-EU interventie
Het ICLEAR-EU model staat voor een proces waarmee palliatieve zorg stapsgewijs kan worden geïntegreerd in de gebruikelijke COPD-zorg. ICLEAR staat voor:
- Identifying; identificatie palliatieve zorgbehoeften
- Communication; communicatie over zorg- en behandeldoelen
- Level of Escalations; vaststellen en bespreken van behandelgrenzen en behandelwensen
- Advance Care Planning; gesprekken over proactieve zorgplanning
- Review; doorlopende evaluatie van palliatieve zorgbehoeften en individueel zorgplan
De ICLEAR-EU training bestaat uit een e-learning (in 6 talen aangeboden) met achtergrondinformatie en kennis over palliatieve zorg voor mensen met gevorderde COPD en een live trainingsbijeenkomst voor zorgverleners. De Long Alliantie Nederland is de trekker geweest van de ontwikkeling van deze trainingen en het train-de-trainer programma.
Communicatieoefeningen
In de ICLEAR-interventie staat communicatie en gespreksvoering centraal. Een belangrijk deel van de trainingsbijeenkomst in Amersfoort betreft casuïstiek en communicatieoefeningen. Er is een set met communicatiekaarten ontwikkeld als hulpmiddel om verschillende componenten van communicatie en zorgsituaties te trainen. Dit betreft zowel communicatie van zorgverleners met patiënt en naaste als zorgverleners onderling.
In aanloop naar de internationale bijeenkomst is de nieuwe set van communicatiekaarten getest samen met studenten Verpleegkunde van HAN University of Applied Studies (Hogeschool van Arnhem en Nijmegen). Deze studenten volgen allemaal de minor Oncologie & Palliatieve Zorg.
Bewustwording
Tijdens het train-de-trainer programma in Amersfoort staan, naast de elementen van de ICLEAR-EU interventie, gespreksvoering en overdracht centraal. Er wordt ook een trainingsacteur ingezet die verschillende rollen en houdingen aanneemt om te oefenen op lastige situaties, omgaan met reacties en weerstand.
Met de nieuwe set communicatiekaarten kunnen veelvoorkomende situaties worden geoefend en ontstaat er bewustwording. Bijvoorbeeld over waarneming zonder (te snelle) interpretatie of bewustzijn over het beantwoorden van vragen vanuit verschillende dimensies: fysiek, psychisch, sociaal, spiritueel/zingeving.
Een op de patiënt of naaste afgestemd zorggesprek kan het verschil maken; welke kwaliteiten maken een gesprek waardevol?
Meer informatie over EU PAL-COPD en de ICLEAR-EU training via Els Verschuur, senior projectleider palliatieve zorg bij COPD, Long Alliantie Nederland, verschuur@longalliantie.nl.
Het vaccinatiegesprek bij de huisartsenpraktijk
Geplaatst op: november 17, 2025

‘Tachtig procent van de mensen met COPD wordt begeleid door de huisarts en praktijkondersteuner.’ Huisarts en onderzoeker Boudewijn Dierick ziet dat de vaccinatiegraad van mensen met chronische ziekten, zoals astma en COPD, vaak wordt bepaald door de aanpak in de eerste lijn.
‘In de eerste plaats wil je natuurlijk dat bij de jaarlijkse oproep voor de griepprik en pneumokokkenprik de huisarts ook de patiënten met astma en COPD meeneemt,’ zegt Boudewijn Dierick, bij het verschijnen van de nieuwe leidraad vaccinaties bij longziekten.

Vast onderwerp van gesprek
Bij zijn gezondheidscentrum in Makkum begeleiden de praktijkondersteuners de mensen met chronische ziekten, die ze gewoonlijk twee keer per jaar zien. ‘Je wilt eigenlijk dat bij alle chronische ziekten, zeker ook bij COPD, de praktijkondersteuner het onderwerp vaccinaties als vast onderdeel van het consult behandelt.’
Voor de toekomst is het dan ook wenselijk dat de vaccinatieleidraad bij longziekten onderdeel wordt van een integrale aanpak van vaccinaties en de adviesgesprekken daarover bij de huisarts. Als eerste vaccinatieleidraad bij chronische ziekten heeft het initiatief van de Long Alliantie Nederland dan ook een belangrijke voorbeeldfunctie.
Vaccinatietrouw
Voor zijn promotieonderzoek verdiepte Boudewijn Dierick zich in therapietrouw bij mensen met astma en COPD. Veel van het geleerde hierbij gaat ook op voor vaccinaties. ‘We kunnen veel bereiken door de vaccinatietrouw te verbeteren. Het laaghangende fruit is dat we de vaccinatiegraad omhoog krijgen van de huidige vaccins die door de huisarts worden aangeboden. Parallel daaraan kunnen we nieuwe vaccins bespreekbaar maken.’
Nieuwe leidraad
Mensen met een longziekte lopen extra risico bij luchtweginfecties. Bij een chronische longziekte zoals astma of COPD kan je ernstig ziek worden van griep, corona of verkoudheid. Met vaccinaties kan je dit voorkomen. De nieuwe vaccinatieleidraad voor mensen met een longziekte én hun zorgverleners geeft duidelijk en wetenschappelijk onderbouwd advies over vaccinaties tegen griep, Covid-19, pneumokokken en RSV.

Ga voor meer informatie naar longvaccinaties.nl
Boudewijn Dierick is huisarts in het Sûnhûs gezondheidscentrum in Makkum. Speerpunten van het Sûnhûs zijn preventieve en chronische zorg. Het centrum biedt o.a. de volgende diensten aan: huisartsenzorg, apotheek, fysiotherapie, diëtiste, thuiszorg en verloskunde. Daarnaast is Dierick als kaderarts verbonden aan CAHAG en als onderzoeker aan het UMC Groningen. Hij promoveerde in 2023 op digitale strategieën ter verbetering van therapietrouw bij astma en COPD.
Wereld COPD-dag 2025: Kortademig, denk COPD
Geplaatst op: november 17, 2025

Bron: GOLD
Het thema van Wereld COPD-dag 2025 is ‘Kortademig, denk COPD’. Deze dag vindt plaats op 19 november. Het thema benadrukt dat COPD, hoewel het wereldwijd een van de belangrijkste doodsoorzaken is, vaak niet op tijd of niet juist wordt herkend.
COPD is een veelvoorkomende en goed behandelbare ziekte, maar doordat de diagnose regelmatig wordt gemist, krijgen veel mensen geen passende zorg. Vroege herkenning van COPD kan een grote positieve invloed hebben op de gezondheid van mensen. Wie eerder wordt onderzocht en behandeld, heeft vaak minder klachten en een betere kwaliteit van leven.
Artsen zouden aan COPD moeten denken bij mensen die last hebben van kortademigheid, langdurig hoesten, veel slijm, terugkerende luchtweginfecties of blootstelling aan risicofactoren zoals roken of schadelijke stoffen op het werk.
De aanjager van Wereld COPD-dag is Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease (GOLD).

Bespreking van de nieuwe NVALT-richtlijn Tweedelijns Astmazorg
Geplaatst op: november 12, 2025

De nieuwe NVALT-richtlijn Tweedelijns Astmazorg richt zich op volwassen patiënten met niet-acute en niet-ernstig astma die zorg ontvangen in de tweede lijn. Deze richtlijn vormt een welkome en nuttige aanvulling op de al bestaande richtlijnen voor ernstig astma, astma-aanvallen en astma in zwangerschap.
Door Gert-Jan Braunstahl, longarts Franciscus Gasthuis & Vlietland Rotterdam
Hoewel astmazorg in de eerste en derde lijn goed is beschreven, ontbreekt een uniforme aanpak voor de grote groep tweedelijns patiënten. Dit leidt tot praktijkvariatie en zowel onder- als overbehandeling, waaronder onnodig gebruik van orale corticosteroïden. De richtlijn beoogt de klachtenlast te verminderen en ongewenst steroïdegebruik terug te dringen.
De richtlijn adviseert dat diagnosebevestiging in de tweede lijn idealiter plaatsvindt met een histamine- of methacholineprovocatietest. Een negatieve test sluit bij ICS-naïeve patiënten astma uit. FeNO kan ondersteunend zijn wanneer spirometrie geen reversibiliteit toont, maar is onvoldoende betrouwbaar als zelfstandig diagnostisch instrument. Bij FeNO >50 ppb kan een proefbehandeling worden overwogen, mits patiënt geïnformeerd is over mogelijke overdiagnose.
De richtlijn benadrukt systematische beoordeling van ‘treatable traits’ zoals roken, obesitas, reflux en chronische rhinosinusitis. Fenotypering kan mogelijk ziekte-inzicht vergroten, maar de toegevoegde waarde bij niet-ernstig astma is nog onduidelijk. Een X-thorax kan worden overwogen bij toename van luchtwegklachten om andere oorzaken uit te sluiten.
Therapeutisch adviseert de richtlijn ICS-gebaseerde behandeling in elke stap en ontmoedigt het gebruik van SABA-monotherapie. Jaarlijkse evaluatie van SABA-gebruik is gewenst. Immunotherapie kan worden ingezet bij persisterende allergische rhinitis, maar effect op astmacontrole is beperkt. LAMA-toevoeging kan in geselecteerde gevallen als proefbehandeling worden overwogen. Orale corticosteroïden worden afgeraden als onderhoud.
FeNO-gestuurde behandeling wordt afgeraden, behalve bij aanhoudend ongecontroleerde klachten. E-health kan therapietrouw en astmacontrole verbeteren, hoewel geen effect op kwaliteit van leven is aangetoond. De inzet van longverpleegkundigen wordt aanbevolen voor educatie en monitoring.
Bekijk de richtlijn in de Richtlijnendatabase FMS

Hoe is de richtlijn tot stand gekomen? Het initiatief voor deze richtlijn is afkomstig van de Nederlandse Vereniging van Artsen voor Longziekten en TBC (NVALT). De richtlijn is opgesteld door een multidisciplinaire commissie met vertegenwoordigers vanuit de longartsen, huisartsen, allergologen, KNO-artsen, verpleegkundig specialisten en patiëntvertegenwoordigers.
Vernieuwde factsheet ‘Ongecontroleerd en ernstig astma’
Geplaatst op: november 7, 2025

De afgelopen jaren zijn er nieuwe feiten en cijfers over astma naar buiten gekomen. Een goede reden voor astmaVereniging Nederland en Davos om de factsheet ‘Ongecontroleerd en ernstig astma’ te vernieuwen. Dit is gerealiseerd in samenwerking met de Long Alliantie Nederland. De factsheet is ontwikkeld voor zorgverleners en beleidsmakers om bij te dragen aan meer erkenning én gerichte zorg voor ongecontroleerd en ernstig astma.
Klachten bij ernstig astma onderschat
Ondanks de grote impact die astma kan hebben op het dagelijks functioneren, worden de klachten van mensen met (ernstig) astma nog te vaak onderschat. Velen hebben intensieve medische zorg nodig, maar krijgen deze niet op tijd of in voldoende mate.
In de factsheet ‘Ongecontroleerd en ernstig astma’ staan de feiten voorop. Verbetering is noodzakelijk, dat laten de cijfers zien zoals over het aantal mensen dat aan ernstig astma lijdt, het aantal mensen dat structureel te veel SABA’s (kortwerkende luchtwegverwijders) gebruikt en het aantal ziekenhuisopnames door astma.
Vroegtijdige herkenning cruciaal
Vroegtijdige herkenning van risicopatiënten is cruciaal. Tijdige verwijzing naar de longarts en betere monitoring kunnen gezondheidsschade én zorgkosten verminderen. Op basis van de standaard ‘Astma bij volwassenen’ voor huisartsen uit 2020 is dan ook een doorverwijskaart ontwikkeld voor huisartsen.
Op de achterzijde van de factsheet staan duidelijke stappen voor de verbetering van astmazorg en aanbevelingen voor betere samenwerking. De factsheet is gerealiseerd met steun van AstraZeneca.
Kijk voor meer informatie bij astmaVereniging Nederland en Davos.

Dokter, waarom zwijg je over roken en vapen?
Geplaatst op: oktober 31, 2025

Deze column van Rutger Haandrikman verscheen in PUF magazine, oktober 2025 (jaargang 7, #3).
Het is oktober, Stoptobertijd. Overal worden rokers en vapers aangemoedigd om te stoppen. Maar terwijl campagnes draaien, blijft de meest kansrijke plek onderbenut: de spreekkamer.
De cijfers spreken boekdelen. Driekwart van alle rokers bezoekt jaarlijks hun huisarts, meldt het Trimbos Instituut. Een perfecte gelegenheid voor een gesprek over stoppen met roken en vapen. Toch gebeurt dit slechts in een kwart van de gevallen.
Die terughoudendheid is kostbaar. Onderzoek toont aan dat een stopadvies van een arts de kans op succesvol stoppen bijna verdubbelt. Bovendien verwacht de helft van de rokers dat hun zorgverlener het onderwerp ter sprake brengt. We laten massaal kansen liggen.

Excuses zijn bekend. Tijdgebrek staat bovenaan, gevolgd door de vrees patiënten te overvragen. Organisatorisch loopt het ook mis, want wie is verantwoordelijk? Huisarts? Specialist? Praktijkondersteuner? Deze onduidelijkheid zorgt ervoor dat stoppen-met-rokenzorg als ‘optionele service’ wordt beschouwd. En dan zijn er nog zorgverleners die zelf roken. Zij vinden het begrijpelijkerwijs lastiger om overtuigend te adviseren over iets waar ze zelf mee worstelen.
De Nederlandse richtlijnen zijn helder: de herziene NHG-Behandelrichtlijn Stoppen met roken en de Multidisciplinaire Richtlijn Tabaks- en nicotineverslaving bevatten concrete handvatten. Die hoeven we dus niet uit te vinden. En we kunnen ons laten inspireren door andere landen. In het Verenigd Koninkrijk, Canada en Australië bijvoorbeeld worden korte gespreksmethodes succesvol toegepast: Vragen, Adviseren, Verwijzen. ZonMw-onderzoek toont aan dat dit soort methodes werken.
Maar liefst 80 procent van alle rokers wil stoppen; slechts een klein deel lukt dit zonder hulp. Experts van Pharos benadrukken dat het huidige aanbod mensen met een lage sociaaleconomische positie of beperkte gezondheidsvaardigheden vaak niet bereikt. Een systematische aanpak in de spreekkamer kan dit gat dichten.
Bij de Long Alliantie Nederland maken we stoppen-met-rokenzorg tot een van de speerpunten van onze nieuwe strategie. Maar we kunnen dit niet alleen. Daarom roep ik alle zorgverleners op, en niet alleen in het longenveld, om dit samen aan te pakken. Meld je vooral bij ons.
Maar het gaat natuurlijk om meer dan alleen roken. Bewegen, voeding, vaccinaties – allemaal bewezen interventies die ziekte voorkomen en zorgkosten verlagen. Experts benadrukken al jaren dat ons systeem scheef staat: we besteden 95% van ons zorgbudget aan behandeling en slechts 5% aan preventie. Dat is medisch en economisch onhoudbaar. Volgende maand zijn er verkiezingen. Want preventie uitstellen is ziekte uitnodigen – en dat kunnen we ons al lang niet meer permitteren.
Rutger Haandrikman is directeur van de Long Alliantie Nederland. Reageren kan via haandrikman@longalliantie.nl.
Dit najaar is de Zorgstandaard Tabaks- en nicotineverslaving hernieuwd. Alle zorgverleners kunnen een rol spelen bij het helpen van mensen om te stoppen met roken.
Boek Ademnood voor COPD Huis JAN in de boekwinkel
Geplaatst op: oktober 13, 2025

Het boek Ademnood van Stana van Ginkel, initiatiefnemer en oprichter van COPD Huis JAN, is nu vast online te bestellen. Het boek valt dan op de mat op 19 november, Wereld COPD Dag. Een dag eerder is de boekpresentatie bij Paagman in Den Haag en wordt de awareness campagne COPD afgetrapt.
Het eerste publieksboek over de chronische longaandoening COPD is hiermee een feit – een boek voor mensen met COPD, hun naasten, mantelzorgers, nabestaanden, onderzoekers én zorgprofessionals. In verschillende hoofdstukken delen alle betrokkenen, vanuit hun eigen standpunt, hun ervaring met COPD.
Met interviews in o.a. LINDA, Flair, AD en diverse zorgmagazines maakt Stana van Ginkel een groot publiek bewust van COPD. Haar vader Jan stierf aan de gevolgen van COPD. Sindsdien wil ze mensen met COPD en hun omgeving letterlijk en figuurlijk meer lucht en een gezicht geven.

Bijdrage aan realisatie COPD Huis JAN
COPD Huis JAN spant zich in voor de realisatie van een zorg- en verpleeglocatie voor mensen met vergevorderde en ernstige COPD, die moeten herstellen na een ziekenhuisopname, of permanente zorg nodig hebben als thuis wonen niet meer gaat, biedt ondersteuning aan naasten en mantelzorgers, en educatie voor zorgprofessionals.
De boekverkoop draagt bij aan de realisatie van COPD Huis JAN. Bestel rechtstreeks via https://www.copdhuis-jan.nl/boek. Het boek is ook via elke boekwinkel in Nederland verkrijgbaar.
Geïnteresseerden zijn ook van harte welkom op de boekpresentatie op 18 november, zie Paagman – Ademnood.
Eerder presenteerde COPD Huis JAN de boekcover aan de leden van de Long Alliantie Nederland. Het boek is mede mogelijk gemaakt en wordt gesteund door enkele bedrijfsleden van de LAN.
In PulmoScript: Nieuwe leidraad vaccinaties nader belicht
Geplaatst op: oktober 13, 2025

In de september-editie van PulmoScript delen Susanne Huijts en Simon van der Pol een aantal belangrijke overwegingen rondom de nieuwe leidraad vaccinaties.
In Nederland is er een grote groep van patiënten met chronische longziekten, zoals COPD en astma. Op dit moment krijgen deze patiënten programmatisch griep-, pneumokokken- en COVID-19-vaccinaties, afhankelijk van hun leeftijd. Er zijn echter meer vaccinaties die mogelijk zinvol zijn voor deze doelgroep. Op initiatief van de Long Alliantie Nederland (LAN) en de NVALT is er nu een leidraad opgesteld om op basis van actuele wetenschap en internationale richtlijnen systematisch te beoordelen welke aanvullende vaccinaties relevant zijn voor volwassenen met chronische longziekten. In dit artikel gaan longarts Dr. Susanne Huijts en apotheker Dr. Simon van der Pol in op het proces en een aantal belangrijke overwegingen om tot een leidraad te komen voor een breed klinisch publiek en relevant voor patiënten.
Tabel: Belangrijkste adviezen uit de leidraad vaccinaties

De leidraad, waarvan de belangrijkste adviezen zijn weergegeven in de tabel, geeft adviezen over vaccinaties tegen griep, COVID-19, pneumokokken en RSV en is van toepassing op volwassen patiënten met chronische longziekten. Hieronder vallen onder andere mensen met: astma, COPD, interstitiële longaandoeningen, en andere chronische longziekten. Kinderen zijn uitgesloten van deze leidraad. Het is uiteindelijk de behandelend arts (huisarts of longarts) die in de praktijk bepaalt of een patiënt onder de doelgroep valt, mede op basis van de ernst van de aandoening. Voor stabiele patiënten met bijvoorbeeld mild astma en alleen zo nodig medicatiegebruik, zijn de adviezen minder van toepasssing.
Lees het hele artikel in de PDF – artikel PulmoScript september 2025.

Raadpleeg bij vragen over vaccinaties Longvaccinaties.nl, de website van Long Alliantie Nederland die zorgverleners en patiënten helderheid biedt over vaccinaties bij longziekten.
Voetnoot Rutger Haandrikman: Nieuwspoort, Amsterdam, Amersfoort
Geplaatst op: oktober 13, 2025

Perscentrum Nieuwspoort bij de Tweede Kamer, de ochtend van 25 september. Na maanden intensief werk presenteerde de werkgroep onder leiding van dr. Susanne Huijts de leidraad vaccinaties voor mensen met een longziekte. Ik mocht het eerste exemplaar overhandigen aan Barbara Goezinne, directeur-generaal Curatieve Zorg bij het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). Zo’n moment waarop je even stilstaat bij de urgentie. Juist voor mensen met longaandoeningen kan vaccineren het verschil maken tussen gezond blijven en een ziekenhuisopname. Maar welke vaccinaties zijn zinvol en wanneer precies? Zorgverleners en patiënten vonden vaak niet het antwoord dat ze zochten. Daar is nu verandering in gekomen. Op www.longvaccinaties.nl staat helder advies, voor iedereen toegankelijk.
Een week later stond ik tussen de mensenmassa in RAI Amsterdam. Het congres van de European Respiratory Society (ERS) trekt altijd grote aantallen. Dit jaar meer dan 22.000 mensen actief in het longenveld, afkomstig uit alle windstreken. Posterpresentaties, lezingen, stands met geavanceerde apparatuur. Maar wat me altijd het meest bijblijft zijn de gesprekken in de wandelgangen, met een kop koffie ertussen. Over hoe moeilijk het blijft om innovaties uit onderzoekslaboratoria daadwerkelijk in de spreekkamer te krijgen. Over de samenwerking tussen huisartsen en specialisten die nog te vaak stroef verloopt. Over preventie die keer op keer onderaan de stapel verdwijnt zodra de acute zorgdruk oploopt. Het is geruststellend en confronterend tegelijk: overal worstelen we met dezelfde vragen.
En dan is er het LAN-project Jong zijn met astma, dat nu het einde van de tweede fase nadert. Het team heeft echt mooie dingen ontwikkeld – een gesprekstool waarmee jongeren en zorgverleners beter met elkaar in gesprek kunnen, een zorgpad dat houvast biedt. Ik ben ervan overtuigd dat ze straks het verschil gaan maken. Maar zover zijn we nog niet. De prototypes zijn veelbelovend, maar moeten zich nog bewijzen waar het echt om gaat: in de praktijk, met echte jongeren, in echte spreekuren. We zijn nu in gesprek met organisaties die ons kunnen helpen om die stap in 2026 te zetten. Nog even geduld dus.
Tussen al deze momenten door spreek ik veel met onze leden, over wat hen bezighoudt en hoe we de strategie die we in juni vastlegden werkelijkheid maken. Want dat is waar het nu om draait: van richting naar uitvoering. Samen met het bestuur, het bureau en specialisten uit het veld werken we eraan de plannen zo concreet te maken dat we in 2026 daadwerkelijk vol aan de slag kunnen. Tegelijk kijken we constant hoe de organisatie kan meegroeien met onze ambities. Niet in één keer, maar stap voor stap. Dat betekent een solide basis die zekerheid biedt voor de komende jaren, de juiste mensen op de juiste plek en werkwijzen die aansluiten bij wat we willen bereiken. Geen grote woorden, gewoon goed doorwerken aan dat wat nodig is.
Het zijn drukke tijden, maar ook mooie. Steeds een stapje verder, steeds een beetje beter.
Laat vooral weten wat jou bezighoudt.
Rutger Haandrikman

Reageren kan via haandrikman@longalliantie.nl
Verbeteren palliatieve zorg voor mensen met COPD: Compassion vervolgd
Geplaatst op: oktober 13, 2025

Vijf nieuwe zorgorganisaties starten dit najaar met de interventie Compassion. Op 7 oktober, midden in de Week voor Palliatieve Zorg, vond de startbijeenkomst plaats in Amersfoort bij de Long Alliantie Nederland. De interventie Compassion is een werkwijze gericht op het verbeteren van de palliatieve zorg voor mensen met COPD en hun naasten, door implementatie en integratie van tijdige en passende palliatieve zorg in de gebruikelijke COPD-zorg.
Om zo goed mogelijke zorg en ondersteuning te bieden aan mensen met COPD in de palliatieve fase, is de afgelopen jaren veel ingezet op de ontwikkeling van de interventie Compassion, een programma van de Long Alliantie Nederland. Alle zorgverleners die mensen met ernstige COPD en hun naasten behandelen en ondersteunen, kunnen gebruik maken van wat Compassion te bieden heeft.

Integratie in gebruikelijke COPD-zorg
De interventie Compassion is een werkwijze gericht op het verbeteren van de palliatieve zorg voor mensen met COPD en hun naasten, door implementatie en integratie van tijdige en passende palliatieve zorg in de gebruikelijke COPD-zorg.
De interventie bestaat uit het opdoen van kennis over palliatieve zorg bij mensen met COPD, over proactieve zorgplanningsgesprekken en over (transmurale) samenwerking, en vervolgens het implementeren van palliatieve zorg in de gebruikelijke COPD-zorg. Het bevat kennis, werkwijzen en hulpmiddelen, inclusief de Compassion-training (het Blended Learning Programma Palliatieve zorg bij COPD).
Nieuwe zorgorganisaties starten
Op 7 oktober was de startbijeenkomst voor 5 zorgorganisaties die met deze interventie aan de slag gaan:
- Catharina Ziekenhuis – projectleider Walter Litsenburg
- OLVG – projectleider Nynke Dijkstra
- St. Antonius Ziekenhuis – projectleider Kim Kuppens
- Laurentius Ziekenhuis – projectleider Juliëtte Vogels
- Canisius Wilhelmina Ziekenhuis – projectleider Roos Joosten
Lees meer informatie over deze projecten: https://www.zonmw.nl/nl/nieuws/nieuwe-projecten-voor-palliatieve-zorg-voor-mensen-met-copd
Subsidie voor verbeteren palliatieve zorg
De subsidie komt vanuit het programma Palliantie II. Hierin werkt ZonMw nauw samen met het Nationaal Programma Palliatieve Zorg II van PZNL. Beide programma’s zijn gericht op het verbeteren van de palliatieve zorg, om de kwaliteit van leven voor mensen die ongeneeslijk ziek zijn en hun naasten te vergroten.
Compassion is een programma van de Long Alliantie Nederland. Meer informatie via senior projectleider Els Verschuur, verschuur@longalliantie.nl of raadpleeg de toolbox.